In centrum Luik, vlakbij de opera en onder het culturele centrum La Cité Miroir, opent op zaterdag 6 juni een nieuwe, interessante bezienswaardigheid: L’Abri. Dat is de naam voor de schuilkelder die net voor de Tweede Wereldoorlog werd gebouwd onder de baden en thermen van La Sauvenière. En die na een zeer grondige restauratie van een jaar voor het eerst sinds die oorlog weer opengaat voor het publiek.
Via een ‘immersief audiovisueel parcours’ ervaar je als bezoeker het gevoel van oorlog en moeten schuilen: wanneer het alarm luidt, daal je in groep naar de kelder af, die er weer uitziet als ongeveer 85 jaar geleden. Het schuiloord bestaat uit zes ronde met elkaar verbonden kamers, een soort alkoven. Op een van de ondergrondse koepels krijg je een 360°-projectie te zien, over de evolutie van conflicten en oorlogsmisdrijven tegen burgers en de historische, geopolitieke en psychologische elementen die dan spelen. En wanneer het alarm een goed uur later wordt afgeblazen, mag je de gerestaureerde schuilkelder – de enige die als Waals erfgoed erkend is trouwens – weer verlaten. Het doel van deze bijzondere erfgoed-ervaring is dubbel. In de eerste plaats jou deze goedbewaarde getuige van de laatste wereldoorlog te laten ontdekken en ervaren. Maar zeker ook je voeling te doen krijgen met de zware impact van oorlog op burgers en je te laten reflecteren over het ruimere plaatje dan alleen WOII of dit specifieke tastbare overblijfsel ervan. Ook nu woeden vreselijke oorlogen en vallen er onnoemelijk veel slachtoffers, onder militairen (ook mensen!) en ook onder burgers zoals jij en ik. En dat gebeurt elke dag, ook niet zover van hier.
L’Abri is te bezoeken onder het tussen 2009 en 2013 radicaal gerenoveerde culturele centrum La Cité Miroir, Place Xavier-Neujean 22, Luik.
Bij een bezoek ga je in een groep van 15 personen de kelder in, die ook op architecturaal vlak zeer de moeite waard is. Hij bestaat niet uit rechthoekige muren en plafonds zoals gebruikelijk, maar uit 6 ronde en kegelvormige nissen, goed voor 400 mensen in oorlogstijd. Voor zover bekend is dit de enige schuilkelder met die vorm in België en misschien wel in de wereld.
La Cité Miroir was tot 2000 trouwens een ‘volkszwembad’, wat je nog goed ziet aan het functionele gebouw van de modernistische architect Georges Dedoyard, waarvan de bouw in 1938 startte om pas in 1942 opgeleverd te worden. Ook dat was een gevolg van de intussen uitgebroken oorlog.
Beelden © L’Abri/La Cité Miroir/SPW – AWaP. V. Rocher/Thierry Lechanteur/François-Xavier Cardon/Noiseless Art