BOEKEN EXPO FOTO

26/10/2017 at 22:15

Noord-Korea door de lens van Eddo Hartmann

De Nederlandse fotograaf Eddo Hartmann (Den Haag, 1973) reisde sinds 2014 vier jaar op rij van zijn thuisbasis Amsterdam naar Noord-Korea. Daar kreeg hij als een van de weinige Westerse fotografen toestemming om Pyongyang in beelden op te slaan. Op papier had hij de bedoeling de architectuur in een reeks vast te leggen, en zelfs dat vond de administratie blijkbaar niet zonder gevaar: het duurde twee jaar vooraleer hij de toestemming kreeg. Het resultaat is nu mooi samengevat in het boek Setting the Stage | North Korea bij uitgeverij Kannibaal, in december volgt nog een gelijknamige expo in Amsterdam.

De beslissing om Eddo Hartmann zijn – weliswaar grondig gecontroleerde – gang te laten gaan, had hij te danken aan zijn focus op de architectuur. Daar zijn ze in Noord-Korea nogal trots op. Het is een uithangbord, Pyongyang is een socialistische modelstad waar alle gebouwen met staatsmiddelen zijn gebouwd (waardoor ze ook allemaal op elkaar lijken), waar brede lanen klaarliggen om defilés te ontvangen, waar monumenten de leider verheerlijken en waar luidsprekers de eigen inwoners in de mentale pas laten lopen.

Maar precies die focus en de misschien ‘overgecontroleerde’ beelden die hij mocht schieten, leggen ook het enge van het regime bloot. Alles is zo clean, zo vlekkeloos, zo perfect haast, dat de enkele Noord-Koreanen die op de foto’s te zien zijn er verloren bijstaan, ontheemd haast. Als je de taferelen vergelijkt die van met eender welke grote stad ter wereld, springt wat ontbreekt meteen in het oog. De Noord-Koreaanse overheid zal het niet graag lezen, maar de lokale bevolking in de maniakaal gesculpteerde en gecontroleerde stad zegt zonder woorden dat hier iets niet klopt. Die combinatie roept het misschien nog luider dan eender welke tekst had kunnen doen. Dat hebben ze daar toch onderschat: wat een in hun ogen ’n ormale’ foto ons allemaal vertelt.

Setting the Stage | North Korea, 120 pagina’s op een aangenaam groot 35 x 27 cm formaat, prijs 42,50 euro. De gelijknamige expo loopt vanaf 9 december in Huis Marseille, het Museum voor Fotografie in Amsterdam.